İnsülin neden hap olarak alınmıyor?

Bir hap, bir bardak suyun ardından önce mideye iniyor. Mide proteinleri parçalamak için çalışan bir ortam ve asit, protein zincirlerinin katlanmış şeklini açıyor. İnsülinin işi tam da o katlanmış şekle bağlı. Şekil bozulunca molekül hâlâ orada duruyor ama artık hiçbir kapıyı açmıyor.

Enzimler ikinci darbeyi vuruyor, çünkü midede pepsin, ince bağırsakta tripsin ve kimotripsin gibi enzimler zinciri parçalara ayırıyor. Bu enzimler tabaktaki proteinle ilacın proteinini birbirinden ayırmıyor. İnsülin onlar için sıradan bir besin.

Üçüncü engel boyut. Bağırsak duvarındaki hücrelerin arasındaki sıkı bağlantılar yalnızca çok küçük moleküllere yol veriyor, insülin bunun için fazla iri. Üstüne bir de mukus tabakası var. Dördüncüsü karaciğer: bağırsaktan geçen her şey önce oraya uğruyor ve karaciğer gelen insülinin büyük bölümünü dolaşıma çıkmadan tutuyor.

• Mide asidi molekülün katlanmış şeklini açıyor
• Sindirim enzimleri zinciri parçalara ayırıyor
• Mukus tabakası ve bağırsak duvarı iri moleküle yol vermiyor
• Karaciğer, kendisine ulaşan payın büyük bölümünü dolaşıma çıkmadan tutuyor

Dört engel birleşince ortaya çarpıcı bir tablo çıkıyor, korumasız bir insülinin kana ulaşan payı yüzde birin altında kalıyor. Anlamlı bir etki için gereken madde miktarı da bu yüzden taşınamayacak kadar büyüyor.

Karaciğerin bu payı tutması aslında iki yüzlü bir olay. Bedenin kendi insülini de pankreastan çıkınca önce karaciğere uğruyor ve oradaki yoğunluk dolaşımın geri kalanından yüksek kalıyor. Ağızdan bir insülinin çekiciliği kısmen bu doğal sıraya yaklaşması. Engel olan şey aynı zamanda ödül.

İnsülin bu nedenle sindirimi atlayan yollardan gidiyor ve deri altı bunların en yaygını. Akciğere çekilen ince toz biçimi de var, öğünlere eşlik eden hızlı bir seçenek olarak yerini koruyor. Süregen akciğer hastalığı olanlara ve sigara içenlere ise uygun düşmüyor.

Ağızdan insülin arayışı bir asrı aşkın süredir sürüyor. Bugünkü denemeler kapsülü mideden korumaya, enzimleri geçici olarak yavaşlatmaya ve bağırsak duvarını bir süreliğine daha geçirgen kılmaya dayanıyor. Bir aday üçüncü faz çalışmasında beklentiyi karşılamadı. Bir başkası etki gösterdi, ama iğneyle giren miktarın onlarca katını gerektirdiği için taşınabilir çıkmadı.

Zorluk yalnızca emilim değil. Ağızdan bir insülinin hem arka plan ihtiyacını hem öğün yükselmesini karşılaması, yemekten fazla etkilenmemesi ve uzun yıllar güvenli kalması gerekiyor. Bir hapı yutmak için bir bardak su yetiyor. İşte o kolaylık, arayışın neden bitmediğini açıklıyor.