Czym jest neuropatia?

Nerw nie jest kablem, tylko żywą tkanką. Nerw ma własną sieć naczyń włosowatych, a te naczynia karmią jego włókna. Glukoza idąca długo wysoko zwęża te cienkie naczynia, a przy okazji psuje chemię wewnątrz komórki nerwowej. Zbierają się produkty odpadowe, osłonka otulająca włókno cienieje, a przewodzenie zwalnia. Kolej przypada na najdłuższe włókna, bo ich odżywianie jest najbardziej kruche. Miejscem najdalszym od tułowia są stopy.

Rozchodzenie się nie jest przypadkowe. Obraz zaczyna się od palców stóp, idzie po obu stronach naraz i przez lata wchodzi najpierw na kostkę, a potem na łydkę. Ręce wchodzą do kolejki o wiele później. Ten porządek nazywa się zajęciem zależnym od długości: najdłuższe włókno pierwsze, najkrótsze ostatnie. To, że obie stopy są zajęte w tym samym czasie i na tej samej wysokości, jest znakiem oddzielającym ten obraz od innych kłopotów z nerwami. Jest to najczęściej spotykana postać neuropatii cukrzycowej.

To samo uszkodzenie ma dwie twarze i obie wyglądają bardzo różnie. U jednej osoby na czoło wychodzi ból podobny do pieczenia, kłucia i porażenia prądem; w nocy w łóżku rośnie, a przeszkadza nawet ciężar kołdry. Inna osoba nie czuje niczego, a ta cicha twarz nie jest lżejsza. Przytępienie czucia idzie latami, nie dając o sobie znać; co to kosztuje po stronie stopy, omawia tekst o stopach. Znakiem cichej twarzy jest nie objaw, tylko ubytek: utrata równowagi w ciemnym korytarzu, potrzeba potwierdzenia wzrokiem, gdzie stoi stopa.

Ramię autonomiczne jest osobnym tytułem i trzyma mimowolne sprawy ciała. Gdy mięśnie opróżniające żołądek zwolnią, jedzenie posuwa się później, niż się spodziewano; godziny po śniadaniu w żołądku zostaje pełność, a chwila przejścia jedzenia do krwi robi się nie do przewidzenia. Gdy odruch nastawiający ciśnienie spóźni się przy szybkim wstaniu z łóżka, kręci się w głowie i ciemnieje w oczach. Przy wchodzeniu po schodach maleje naturalna giętkość tętna. Gdy przytępią się nerwy potowe nawilżające skórę, skóra stóp wysycha i pęka.

W tym samym ramieniu jest jeszcze zadanie ostrzegania: pierwsze sygnały spadku cukru wychodzą z tych nerwów. Gdy się przytępią, sygnały słabną; spadek najczęściej zauważa się dopiero pomiarem. Nazywa się to utratą świadomości hipoglikemii. Ta sama droga niesie też wiadomość o bólu idącym z serca. Gdy ta wiadomość słabnie, miejsce bólu w klatce zajmuje niezwykłe zmęczenie, duszność albo nudności. Czemu stronę serca obserwuje się bez czekania na dolegliwość, opowiada tekst o sercu.

Ponieważ neuropatia idzie po cichu, szuka się jej na badaniu bez czekania na objaw; czego i czym szuka się na stopie, opowiada tekst o badaniu stóp. Grunt jest wspólny: wieloletni wysoki przebieg glukozy. Palenie, wysokie ciśnienie, tłuszcze krwi i alkohol dodatkowo męczą to samo łożysko naczyniowe. Zużycie nie robi się w jeden dzień i w jeden dzień nie cofa się z powrotem. Nieumiejętność odczytania podłoża w czasie marszu tak jak dawniej, obcość podeszwy przy pierwszym porannym kroku: to jest odpowiednik tego obrazu w codziennym życiu.