Wat is een insulinepen?
· 2 min

Een pen brengt het dragen en het afmeten van insuline in één behuizing samen; zo kort is de omschrijving. Interessant is waarom de onderdelen zo bedacht zijn. Dat de naald elke keer vernieuwd wordt, dat de behuizing bij één persoon blijft en dat er twee families pennen zijn hangt samen.
Voor de pen waren er twee aparte onderdelen: de glazen flacon waarin het medicijn stond en de spuit die bij elk gebruik apart werd klaargemaakt. De pen bracht die samen in één behuizing. Het afmeten ging mee naar binnen. Iemand trekt nu niet meer op het oog op maar draait aan een ring. Die ring klikt bij elke stand. Dat was het beginpunt van het ontwerp: het meten weghalen bij het oog en in de hand leggen.
In de behuizing zit de patroon; dat is de dunne glazen cilinder waar het medicijn wacht. Aan de buitenkant zit de ring die de hoeveelheid bepaalt. Draai je hem, dan klikt hij stand voor stand. Dat klikken is geen versiering: voor wie met het oog slecht onderscheidt is het een apart kanaal voor terugkoppeling. Bij de ene pen loopt de ring in fijnere stappen, bij de andere in grovere. Dat verschil voelen de vingertoppen. De naald draagt de pen niet; die wordt er later op gezet en apart in een eigen verpakking verkocht.
Waarom de naald voor eenmalig gebruik is, valt met het blote oog niet te zien. Onder vergroting komt de rand van een naald die één keer gebruikt is bot en gekarteld uit. Wie dezelfde naald opnieuw gebruikt meldt meer pijn. De botte rand is daar de bekende tegenhanger van. Verharding onder de huid is een ander onderwerp. Daar ligt het aandeel niet bij de naald maar bij de insuline zelf; daarover bestaat een apart artikel. Blijft de naald op de pen zitten, dan lekt er lucht in de patroon. De hoeveelheid die de ring aanwijst en die eruit komt lopen dan uiteen.
Diezelfde reden geldt voor de behuizing zelf. Ook als de naald wordt gewisseld blijft de pen bij één persoon horen. Tijdens de injectie kan er microscopisch weefsel in de patroon terugslaan. Daarom gaat een pen niet tussen twee mensen rond.
Pennen vallen in twee families uiteen; de enige maat voor dat onderscheid is of de patroon in de behuizing vastzit.
| Kenmerk | Wegwerppen | Navulbare pen |
|---|---|---|
| Patroon | Vast in de behuizing, komt er niet uit | Wordt vervangen zodra hij leeg is |
| Behuizing | Gaat weg als het medicijn op is | Blijft jarenlang dezelfde |
| Naald | Apart verkocht, voor eenmalig gebruik | Apart verkocht, voor eenmalig gebruik |
| Materiaal van de behuizing | Meestal kunststof, licht | Meestal metaal, wat zwaarder |
| Wat er als afval overblijft | Elke keer een behuizing | Alleen de patroon en de naald |
Een pen is geen pomp. Hij beslist niet zelf en hij meet de bloedsuiker niet. Een nieuwe generatie gaat daar een stap voorbij: pennen met een verbinding leggen de laatst gegeven hoeveelheid en het tijdstip vast en sturen die naar een telefoon. Daarvoor komen er een batterij en een koppelcircuit in de behuizing. De pen draagt dan niet alleen het medicijn maar ook het verslag. Zo onthoudt de behuizing zelf hoelang het geleden is dat de laatste injectie gegeven werd.
De ADA zet de pen boven de spuit bij behandelingen die veel injecties vragen. Bij wie minder handvaardigheid heeft of een probleem met zien is die voorkeur nog duidelijker. Een pen is dus niet de behandeling zelf maar een gereedschap dat de behandeling draagbaar maakt. Welke pen bij wie past hangt af van de hand, het oog en de ordening van de dag.
Bronnenlijst
- American Diabetes Association Professional Practice Committee. 7. Diabetes technology: Standards of Care in Diabetes-2026. Diabetes Care. 2026;49(Suppl 1):S150-S165. doi:10.2337/dc26-S007. PMCID: PMC12690173.
- Sparre T, Hammershøy L, Steensgaard DB, et al. Factors Affecting Performance of Insulin Pen Injector Technology: A Narrative Review. Journal of Diabetes Science and Technology. 2022;17(2):290-301. PMCID: PMC10012375.
- Zabaleta-del-Olmo E, Vlacho B, Jodar-Fernández L, Urpí-Fernández AM, Lumillo-Gutiérrez I, Agudo-Ugena J, Morros-Pedrós R, Violán C. Safety of the reuse of needles for subcutaneous insulin injection: A systematic review and meta-analysis. International Journal of Nursing Studies. 2016;60:121-132. PMID: 27297374.
- Klonoff DC, Berard L, Franco DR, et al. Advance Insulin Injection Technique and Education With FITTER Forward Expert Recommendations. Mayo Clinic Proceedings. 2025;100(4):682-699. PMID: 40180487.