Welke dranken verhogen de bloedsuiker?

Wat het verschil maakt is de maag. Een vaste hap wordt eerst kleiner gemaakt en gaat daarna in stukjes naar de darm, en dat werk vraagt heel wat tijd. Vloeistof slaat die volgorde over. Het grootste deel verlaat de maag eerder dan het vaste voedsel. Koolhydraat dat vroeg in de darm komt wordt vroeg opgenomen. Een onderzoek dat de snelheid van het legen van de maag mat vond dat die snelheid nauw samenhangt met de top van de stijging.

Het tweede verschil zit in het kauwen. Een hap kauwen en doorslikken duurt minuten, terwijl dezelfde energie drinken seconden kost. Kauwen rekt niet alleen de tijd maar zet ook de signalen van verzadiging aan. Er wordt aangenomen dat energie uit vloeistof datzelfde signaal niet even sterk voortbrengt. Het verschil komt samen in de tijd waarin hetzelfde koolhydraat naar binnen gaat.

Gaat een drank alleen, of hoort ze bij een bord? Die vraag verandert de uitkomst. Wordt een gezoete drank op zichzelf genomen, dan klimt de curve eerst steil en zakt daarna snel. Hoort diezelfde drank bij een vaste maaltijd, dan blijft het totale antwoord onder de som van de twee aparte antwoorden. De daling erna verloopt zachter. Ook op dezelfde maaltijd verschilt het antwoord van mens tot mens. Hetzelfde glas, een andere curve.

Cafeïne is een apart hoofdstuk. Kortlopende onderzoeken waarin zuivere cafeïne werd gegeven vonden bij gezonde mensen een afname van de gevoeligheid voor insuline. Koffie als geheel gaf niet dezelfde uitkomst; observationele gegevens over de lange termijn wijzen voor koffie een andere kant op.

De drank die in de ochtend op tafel komt maakt de som van de dag stil groter. Het grote glas in de bus valt buiten de rekening. De fles op de rand van het bureau ook, en het tweede glas op de bank. Ze staan niet op het bord. Ook een glas in de middagpauze telt in diezelfde som mee.

Wereldwijde richtlijnen rekenen water tot de eerste keuze en raden aan gezoete dranken te vervangen door water of door keuzes zonder energie. Naar het etiket van een fles kijken doet net zoveel werk als naar wat er op het bord ligt. Vloeistof volgen is meestal makkelijker, want dranken komen in eenheden die te tellen zijn.