Vì sao insulin không ở dạng viên?

Một viên thuốc, sau một cốc nước, trước hết đi xuống dạ dày. Dạ dày là môi trường làm việc để phân nhỏ protein, và acid thì mở bung hình gấp của các chuỗi protein. Mà việc của insulin lại gắn đúng với cái hình gấp ấy. Hình đã hỏng thì phân tử vẫn còn đứng đó, nhưng nó không mở được cánh cửa nào nữa.

Các enzyme giáng đòn thứ hai, vì pepsin ở dạ dày cùng trypsin và chymotrypsin ở ruột non đều cắt chuỗi thành từng mảnh. Những enzyme ấy không phân biệt protein trên đĩa với protein của thuốc. Với chúng, insulin là một thứ thức ăn bình thường.

Rào cản thứ ba là kích thước. Các mối nối chặt giữa những tế bào ở thành ruột chỉ cho các phân tử rất nhỏ đi qua, mà insulin thì to quá so với thế. Trên nữa lại còn một lớp nhầy. Thứ tư là gan: mọi thứ đi qua từ ruột đều ghé vào đó trước, và gan giữ lại phần lớn insulin tới nơi trước khi nó ra được dòng tuần hoàn.

• Acid dạ dày mở bung hình gấp của phân tử
• Các enzyme tiêu hóa cắt chuỗi thành từng mảnh
• Lớp nhầy và thành ruột không cho phân tử lớn đi qua
• Gan giữ lại phần lớn những gì tới được nó, trước khi ra dòng tuần hoàn

Bốn rào cản hợp lại thì ra một bức tranh gây choáng. Phần insulin không được bảo vệ mà tới được máu ở lại dưới một phần trăm. Vì vậy lượng chất cần cho một tác dụng có ý nghĩa cũng lớn tới mức không mang nổi.

Việc gan giữ lại phần ấy thật ra là một sự kiện hai mặt. Insulin của chính cơ thể, khi rời tuyến tụy, cũng ghé vào gan trước, và nồng độ ở đó cao hơn phần còn lại của tuần hoàn. Sức hấp dẫn của một insulin đường uống một phần nằm ở chỗ nó tiến gần trình tự tự nhiên ấy. Thứ là rào cản đồng thời cũng là phần thưởng.

Vì vậy insulin đi bằng những con đường vòng qua tiêu hóa, và dưới da là con đường phổ biến nhất trong số đó. Cũng có dạng bột mịn hít vào phổi, và nó giữ chỗ của mình như một lựa chọn nhanh đi kèm các bữa ăn. Còn với người có bệnh phổi mạn tính và người hút thuốc thì nó không hợp.

Cuộc tìm kiếm một insulin đường uống đã kéo dài hơn một thế kỷ. Các thử nghiệm hôm nay dựa vào việc che chở viên nang khỏi dạ dày, làm chậm tạm thời các enzyme, và trong một quãng thì làm thành ruột cho qua dễ hơn. Một ứng viên đã không đáp ứng kỳ vọng trong nghiên cứu pha ba. Một ứng viên khác cho thấy tác dụng, nhưng vì đòi lượng gấp hàng chục lần lượng đi bằng mũi tiêm nên không mang nổi.

Khó khăn không chỉ ở việc hấp thu. Một insulin đường uống còn phải đáp ứng cả nhu cầu nền lẫn đợt tăng sau bữa, không bị bữa ăn ảnh hưởng quá nhiều, và giữ được an toàn qua nhiều năm dài. Nuốt một viên thuốc thì chỉ cần một cốc nước. Chính sự dễ dàng ấy giải thích vì sao cuộc tìm kiếm chưa kết thúc.